Newsletter


g -

Blog

14.06.2017::Biblioteka Kamieni

PERŁY, zaklęte łzy oznaką luksusu?

No proszę, ale ten czas leci, to już siódmy odcinek BIBLIOTEKI KAMIENI. Właśnie zerknęłam w statystyki i jak na razie ulubionym kamieniem czytelników okazał się DIAMENT. W zasadzie pobił inne kamienie na łeb, na szyję 🙂 Zobaczymy, jak poradzą sobie perły, co powiesz na kamyk, tym razem pochodzenia organicznego (w zasadzie nazwa kamień, jest tu umowna 🙂 Dziś oczaruję Cię perłowym blaskiem… a może overtonem lub orientem?

perła, perły, informacje o perłach, właściwości pereł, historia pereł, perły naturalne, perły barokowe, barwne perły, klejnoty z perłami, biblioteka kamieni, blog o biżuterii, kamienie ozdobne, kamienie szlachetne, marta norenberg
PERŁA, PERLE NIERÓWNA

Perły dzielimy na naturalne (tzw. prawdziwe), hodowane (też są naturalne, ale człowiek „pomaga” im powstać) i imitacje (czyli wytwór ludzki), hodowane są słodko lub słonowodne. Obecnie bardzo rzadko wydobywa się naturalne perły, większość pochodzi z hodowli. Przez wieki człowiek upatrywał w perłach magiczne moce, były także symbolem luksusu i bogactwa, aż w XX wieku za sprawą Coco Chanel nastała moda na sztuczne perły. Jednak nim przejdę do historii o perłach muszę wspomnieć kilka podstawowych informacjach o nich:

  • Powstawanie naturalne – gdy do wnętrza małży wpadnie jakieś ciało obce, np. ziarnko piasku, małż pokrywa je warstwą konchioliny oraz masy perłowej (jest to ich system obronny przed intruzami).
  • Powstawanie wymuszone – w małżu umieszcza się mały koralik i zostawia na kilka lat, aż obrośnie masą perłową (perły jądrowe), czasem umieszcza się wewnątrz fragment masy perłowej, która po kilku latach zanika i powstaje perła bez jądrowa.
  • Kolor – najpopularniejszy jest odcień biały, kremowy i niebiesko – szary, choć w naturze występują także z odrobiną różu, czarne, a nawet złotawe (niestety bardzo często są farbowane).

perła, perły, informacje o perłach, właściwości pereł, historia pereł, perły naturalne, perły barokowe, barwne perły, klejnoty z perłami, biblioteka kamieni, blog o biżuterii, kamienie ozdobne, kamienie szlachetne, marta norenberg

DELIKATNY PERŁY BLASK
  • Overton – tzw. ogień perły, określenie na kolorystykę / perłowy poblask na kolorowych perłach.
  • Orient – również określenie na poblask / iryzację kolorystyczną pereł białych i kremowych

Perły mają miękką powierzchnię, są wrażliwe na zarysowania, kwasy i wysoką temperaturę, dlatego musisz być bardzo ostrożna przy ich pielęgnacji. Po długim użytkowaniu ich powierzchnia potrafi się lekko przetrzeć, dlatego perły umieszczone na sznurach rozdzielają supełki, dzięki temu nie obijają się o siebie i dłużej zachowują elegancki wygląd.

  • Perły mogą mieć różne kształty, zależnie od tego co było powodem ich powstania, np. nierówny paproszek – wytworzy nieregularną perłę, włożona symetryczna kuleczka zachowa swoją regularną formę.
  • Najbardziej znane są japońskie perły Akoya, Biwa (słodkowodne jezioro w Japonii, w którym powstała pierwsza hodowla pereł słodkowodnych), Mabe (wzrasta do 6 lat, możesz ją zobaczyć na głównym zdjęciu, jest to perła wypełniona żywicą i od spodu podklejona masą perłową 🙂
perła, perły, informacje o perłach, właściwości pereł, historia pereł, perły naturalne, perły barokowe, barwne perły, klejnoty z perłami, biblioteka kamieni, blog o biżuterii, kamienie ozdobne, kamienie szlachetne, marta norenberg
Widzisz ten piękny overton? Ta iryzacja, jak plama benzyny bardzo mnie urzekła, szkoda tylko, że to perły seashell, a nie naturalne 🙂
  • Wśród imitacji pereł bardzo popularne są perły seashell – są to perły wykonane z muszli i masy perłowej, kształtowane w równe formy kropli i kulek o przeróżnych odcieniach (widoczne na powyższych zdjęciach)
  • Pierwsze hodowle pereł powstały już w XIII wieku w Chinach, natomiast pod koniec XIX wieku Japończycy rozpoczęli hodowlę na skalę przemysłową.
  • Największa znana perła – Lao-tze inaczej zwana Perłą Allaha waży 6,37 kg!!! Została znaleziona w 1934 roku na Filipinach.
  • Występowanie pereł morskich: wody tropikalne, Zatoka Perska, Zatoka Manaar na Oceanie Indyjskim, Morze Czerwone…

perła, perły, informacje o perłach, właściwości pereł, historia pereł, perły naturalne, perły barokowe, barwne perły, klejnoty z perłami, biblioteka kamieni, blog o biżuterii, kamienie ozdobne, kamienie szlachetne, marta norenberg

JAK ONEGDAJ BYWAŁO

W starożytnym Rzymie tylko najznamienitsi obywatele mogli nosić perły. Kilka wieków później, w okresie renesansu popularne były naszyjniki wykonane z pereł oraz kolczyki, w których perły zawieszano na złotych nitkach. Jeszcze bardziej lubowano się w tworzeniu niesamowitych kompozycji z perłami „barokowymi”. Obecnie tak je nazywamy, charakteryzują się sporymi rozmiarami i nieforemnymi kształtami.

Szesnastowieczni złotnicy wykorzystywali ich fantastyczne formy i wykonywali do nich misterne oprawy przypominające ludzi i zwierzęta, jak widać to na poniższych zdjęciach. Coś czuję, że muszę tym niesamowitym tworom poświęcić oddzielny odcinek KRONIKI BIŻUTERII DAWNEJ. Perły były cenione nie tylko na dworach europejskich, ale także w Chinach i Indiach, gdzie sporo jest biżuterii, w której użyto pereł.

perła, perły, informacje o perłach, właściwości pereł, historia pereł, perły naturalne, perły barokowe, barwne perły, klejnoty z perłami, biblioteka kamieni, blog o biżuterii, kamienie ozdobne, kamienie szlachetne, marta norenberg, renesansowa biżuteria
Klejnot Canninga 1800 – 1860 r. Czyż ten tryton nie jest wspaniały, cała zawieszka ma wysokość 10,5 cm.
perła, perły, informacje o perłach, właściwości pereł, historia pereł, perły naturalne, perły barokowe, barwne perły, klejnoty z perłami, biblioteka kamieni, blog o biżuterii, kamienie ozdobne, kamienie szlachetne, marta norenberg, renesansowa biżuteria
Wilhelm Lucas Von Cranach, 1917 – 18 r. Złota broszka z perłami, rubinami, diamentami i emalią. Muzeum w Pforzheim.
perła, perły, informacje o perłach, właściwości pereł, historia pereł, perły naturalne, perły barokowe, barwne perły, klejnoty z perłami, biblioteka kamieni, blog o biżuterii, kamienie ozdobne, kamienie szlachetne, marta norenberg, renesansowa biżuteria
Pektorał – „Ryba” 1900 r. Perla lubi pływać w złocie i emalii 🙂 Muzeum w Pforzheim.
PERŁOWY PRZEPYCH I TROCHĘ LEGEND

Idealnym zilustrowaniem, jak bardzo kochano perły są obrazy z dawnych wieków. Po nich możesz się zorientować, że nie tylko kobiety gustowały w tych drobnych kuleczkach. Mężczyźni równie chętnie obwieszali się sznurami pereł oraz stroili w ubiory bogato nimi zdobione. Perły odnajdziemy także w wielu szatach liturgicznych, czy na tzw. „sukienkach” czyli ozdobnych nakładkach na obrazy z wizerunkiem Matki Boskiej, wykonanych z metaloplastyki i kamieni.

perła, perły, informacje o perłach, właściwości pereł, historia pereł, perły naturalne, perły barokowe, barwne perły, klejnoty z perłami, biblioteka kamieni, blog o biżuterii, kamienie ozdobne, kamienie szlachetne, marta norenberg, renesansowa biżuteria
Michiel J. van Miereveld – George Villiers 1625 r. | Marcus Gheeraerts Młodszy – Portrait of an Unknown Lady, 1595.
perła, perły, informacje o perłach, właściwości pereł, historia pereł, perły naturalne, perły barokowe, barwne perły, klejnoty z perłami, biblioteka kamieni, blog o biżuterii, kamienie ozdobne, kamienie szlachetne, marta norenberg, renesansowa biżuteria
Portret Elizabeth Poulett 1616 r. | Dona Rodrigue 1920 r.

Czas na troszkę magicznych historii. Wedle starożytnych wierzeń perły powstały z kropli fal morskich rozpryskanych w trakcie narodzin Wenus, choć czasem twierdzono, że ich ojcem jest piorun, rosa lub łzy. Natomiast wśród chrześcijan uważano, że biała perła jest łzą Ewy, a czarna powstała z łzy Adama. Była także symbolem doskonałości i czystości duchowej.

Pliniusz Starszy pisał, że perły są „najwartościowszym towarem świata”, a za tym szło także przekonanie o ich leczniczych właściwościach. Sproszkowane perły podawano w Indiach chorym na serce, a w Europie zalecano je na obłęd i depresję. Na Wschodzie używano ich jako afrodyzjaku, kiedy indziej wkładano do trumny, ponieważ miały zapewnić zmarłemu zmartwychwstanie.

W swych poszukiwaniach ciekawostek o perłach trafiłam na średniowieczny opis z tzw. „Fizjologów”, gdzie opisano powstawanie pereł, tak mnie ów tekst urzekł, że postanowiłam Ci go przytoczyć:

Jak powstaje perła? Posłuchaj. W morzu żyje małż, zwany ostrygą. Wynurza się on z morza wczesnym rankiem. Otwierając usta, małż pije niebiańską rosę, blask Słońca, Księżyca oraz gwiazd i tworzy perłę z niebiańskich świateł. Małż ten ma muszlę o dwóch pokrywach, miedzy którymi znajduje się perła.

BIBLIOGRAFIA:
  • Oldershaw Cally, Ilustrowany Atlas Klejnotów i Kamieni Szlachetnych, Warszawa 2008.
  • Dzikowska Elżbieta, Biżuteria Świata, Pelplin, 2014.
  • Miller Judith, Biżuteria. Historia, projektanci, kolekcje, Warszawa 2010.
  • Hochleitner Rupert, Minerały, kamienie szlachetne, skały, Warszawa 2009.
  • Kobielus Stanisław, Lapidarium christianum, Kraków 2012.
KSIĘŻYCOWY BLASK

Nadszedł czas i na moją interpretację do perły. Ostatnio chodzą za mną ażurowe prześwity i dalekie kraje, dlatego moja perełka od SKARBY NATURY zyskała delikatną oprawę pełną zawijasów i otworków. Miał być ażur na blaszce + perła, no prościej się nie dało. Jednak ja chyba nie umiem prosto i sobie sprawę skomplikowałam, ale o tym przeczytasz we wpisie, gdzie dzielę się etapami powstawania KSIĘŻYCOWEGO BLASKU (klik w zdjęcie i już tam będziesz 🙂

perła, perły, informacje o perłach, właściwości pereł, historia pereł, perły naturalne, perły barokowe, barwne perły, klejnoty z perłami, biblioteka kamieni, blog o biżuterii, kamienie ozdobne, kamienie szlachetne, marta norenberg, renesansowa biżuteria

To jak jest z perłami u Ciebie? Nosisz z lubością, czy uważasz, że nadają się tylko do babcinej szkatułki?
Pozdrawiam ciepło
Marta 🙂

Udostępnij:

  • Aleksandra Gettka

    „Wśród imitacji pereł bardzo popularne są perły seashell – są to perły wykonane z muszli i masy perłowej, kształtowane w równe formy kropli i kulek o przeróżnych odcieniach (widoczne na poniższych zdjęciach)
    nie znam się dobrze, ale tu chyba jest błąd – na powyższym zdjęciu są „szeszelki” – te dolne chyba określa się barocco

    • Dzięki za uwagę! wkradł się czeski błąd, powinno być „na powyższych zdjęciach” 🙂

Pracownia:

Ściany przystrojone półkami, które uginają się pod ciężarem pudełeczek i koszyczków, a w nich bajecznie kolorowe kamienie swym blaskiem nęcą duszę i przyciągają wzrok. Wszelakie narzędzia, których zastosowanie pozostaje tajemnicą, walcarka, fajnagiel, skamoleks... Przestrzeń wypełniona pomysłami, gdzie w klimacie tworzenia trwa artystyczna burza szarych komórek :)

Czytaj więcej